Zespół Szkół Gimnazjum i Liceum im. Michała Kosmowskiego kontynuuje tradycje szkoły założonej przez swojego patrona. Szkoła - Collegium Tremensensis - założona została w 1773 roku przez opata Michała Kościeszę Kosmowskiego wraz z konwiktem dla 22 alumnów.

Dzięki fundacji utworzonej z dóbr klasztorynych możliwe było kształcenie się ubogiej młodzieży. Collegium Tremensensis rozpoczęło swą działalność w 1776 roku. Od początku działalność szkoły oparta była na postępowych programach nauczania.
Zachowany do dnia dzisiejszego alumnat - dawna siedziba szkoły - to trójskrzydłowa budowla barokowa połączona wczesnoklasycystyczną bramą zdobioną herbami Korony i Litwy oraz herbem Poniatowskich (Ciołek). Pomiędzy herbami umieszczone zostały: symbole opatrzności boskiej oraz medal z monogramem Stanisława Augusta Poniatowskiego.

W okresie zaborów kolegium trzemeszeńskie było bastionem walki narodowowyzwoleńczej. Uczniowie szkoły brali udział w powstaniach narodowych, a także w walkach w trakcie I i II Wojny Światowej.
Uczelnia, degradowana często za działalność patriotyczną, po odzyskaniu niepodległości odzyskała rangę państwowego gimnazjum klasycznego. Od 1938 roku patronem Collegium Tremensensis jest jego fundator Michał Kosmowski. W okresie stalinizmu szkole odebrano imię opata, by przywrócić je w 1986 roku staraniem Wielkopolskiego Stowarzyszenia Wychowanków i Absolwentów Gimnazjum i Liceum, czynnie działającego na rzecz swojej Alma Matter.

Wśród absolwentów i wychowanków szkoły są tak zanmienici Polacy, jak: Marian Langiewicz - przywódca Powstania Styczniowego, Jędrzej Śniadecki - profesor Uniwersytetu Wileńskiego, Józef Chociszewski - zasłużony pisarz ludowy, Hipolit Cegielski - pionier polskiego przemysłu w Poznaniu, urodzony w Ławkach w gminie Trzemeszno, Florian Stablewski - prymas Polski, czy ks. Kazimierz Zimmermann - rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Obecnie do szkoły uczęszcza około 900 uczniów w wieku 13 - 19 lat. Od kilku lat prowadzimy szeroką działalność proeuropejską. W roku szkolnym 2002/03 realizowaliśmy wraz ze Szkołą w Wels projekt językowy Comeniusa zatytułowany "Lifestyles in Poland and Austria". Nasi uczniowie mają też możliowść bliższego poznania się z rówieśnikami z innych krajów - gościliśmy bowiem także uczniów ze Szwecji (2004 r.) i Węgier (2002 r.). W bieżącym roku szkolnym 2004/05 gościliśmy uczniów i nauczycieli z Bułgarii, Francji i Rumunii.

Kilka słów o nas

Trzemeszno jest małym miasteczkiem (ok. 8 tys. mieszkańców) we wschodniej Wielkopolsce. Historia miasta sięga tysiąca lat. Według legend Święty Wojciech założył w Trzemesznie pierwszy klasztor w Polsce. W 12 wieku książę Bolesław Krzywousty ufundował tutaj klasztor kanoników regularnych. Od tego czasu do końca 18 wieku był to jeden z największych i najważniejszych polskich klasztorów. W kościele znajdował się symboliczny grób św. Wojciecha, do którego pielgrzymowali przez stulecia, liczni wierni w tym polscy królowie np. Władysław Jagiełło.
Rozkwit miast przyniosła druga połowa 18 wieku. Michał Kościesza Kosmowski - opat i biskup sufragan gnieźnieński ufundował wtedy tak zwane nowe Miasto, przedmieście świętomichalskie ze szpitalem św. Łazarza, szkołę średnią - Collegium Tremensensis, odnowił przedmieście Skwarzymowo i przebudował kościół gotycki w monumentalną budowlę późnobarokową. Najsłynniejszym mieszkańcem Trzemeszna jest Jan Kiliński, który się tutaj urodził. Urodził się tutaj także Jędrzej Moraczewski - pierwszy polski premier. Poprzez Szkołę średnią związanych z Trzemesznem jest także wiele innych sławnych i wybitnych postaci.
Dzisiaj miasto jest lokalnym centrum edukacyjnym i przemysłowym. Znajdują się tutaj znaczące fabryki takie jak Paroc, Izopol, PPZ Trzemeszno a także mniejsze firmy. Istotną rolę gra rolnictwo - polowa mieszkańców gminy mieszka w otaczających miasto wioskach. Młodzi ludzie mogą uczęszczać do 7 szkól począwszy od przedszkoli zakończywszy na szkołach średnich. Lokalny samorząd tworzą burmistrz i rada miejska.

Źródło: red. J. Leśny, Czesław Łuczak, "Alma Mater Tremensensis 1776 - 1996", informator miejski